Hơn 3h chiều, người Khên Lền không ai bảo ai, cùng có mặt tại bãi sạt lở, nơi còn vùi lấp thi thể 9 người con của thôn bản. Những hòn đá to gấp 2-3 lần cái chiếu, nặng cả trăm tấn vẫn nằm ngổn ngang như thách thức lực lượng tìm kiếm cứu hộ.
Bộ Công an đã điều động 8 chó nghiệp vụ chuyên cứu hộ, cứu nạn, cùng với 3 con chó của Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng lên Khên Lền. Tuy nhiên, công tác cứu nạn cho đến hôm nay 9-7 vẫn chưa có gì tiến triển. Cả núi đất đá khổng lồ vùi lấp 9 thi thể, không ai có thể dự đoán hay nhận định bao giờ sẽ tìm được thi thể các nạn nhân còn nằm dưới đó. Song, một điều có thể thấy, ai cũng cố gắng hết sức mình cùng với tình thương, trách nhiệm, góp phần san sẻ nỗi đau xé lòng của đồng bào Khên Lền.
Trung tá Cà Xuân Tuyên - Phó trưởng Công an huyện Pác Nặm cho biết: “Ngay từ sáng sớm 5-7, lực lượng Công an huyện đã tiếp cận được với thôn Khên Lền. Song, trong 5 ngày qua, chúng tôi cũng chỉ vận động sơ tán những hộ dân nằm trong vùng nguy hiểm, giúp bà con thu dọn những gì còn lại tại những ngôi nhà bị vùi lấp một phần dưới đống đất đá kia. Mưa vẫn rơi tầm tã, núi vẫn tiếp tục lở, chúng tôi không dám cho lực lượng đào bới mạnh”.
Còn ông Hoàng Lường Phùng - Chủ tịch UBND xã Công Bằng phờ phạc kể lại: “Vào khoảng 8h sáng 4-7, người dân Khên Lền nghe thấy những tiếng lở núi ùng ục, tiếp sau đó là tiếng đất đá xô, chỉ trong phút chốc, 6 ngôi nhà đã bị cả trái núi đổ ụp xuống, mất tích. Cũng may, trong 6 hộ thì 3 hộ đã đi làm nương, chỉ có 3 hộ chịu thiệt hại nặng nề bởi người chết giờ vẫn nằm dưới núi đất đá ngoài kia”. Theo ông Phùng, Công Bằng là xã rất nghèo, người dân sinh sống bằng nghề đi nương, làm rẫy, song toàn xã cũng chỉ có chưa đầy 3ha đất để gieo trồng. Tai họa ập xuống cuốn phăng đi hết mọi thứ, không biết người dân Công Bằng sẽ gượng dậy ra sao?
Ông Bàn Văn Sen, thôn Khên Lền rùng mình nhớ lại: “Tôi năm nay sống đã được 66 năm, nhưng chưa bao giờ thấy trận lũ nào kinh khủng như trận lũ vừa qua. Nhà tôi may mắn không có ai bị sao, song nhà cửa cũng hư hỏng, ruộng nương bị nước lũ vùi ngập, chưa biết lấy gì gieo trồng để sinh sống”.
Để vào được xã Công Bằng, phải đi bộ 4-5 giờ đồng hồ mới có thể vào đến nơi. Muốn đến Công Bằng phải vượt qua 12 quả đồi với chiều cao trung bình từ 800-900m, lội suối, băng rừng trong tiết trời mưa tầm tã, đường đất trơn như đổ mỡ, 1 bên là vực sâu chỉ cần sẩy chân là mất mạng. ấy vậy, trong lũ dữ, nơi bản cao, tình người, tình đồng bào mới thấy thật ấm áp.
Không quản ngại quãng đường gian nan, hàng trăm chiến sĩ thuộc lực lượng công an, bộ đội, dân quân tự vệ đã được huy động đến Công Bằng để hỗ trợ bà con ổn định cuộc sống, và tìm kiếm thi thể người còn bị mất tích. Đáng nói, nhà cửa tại thôn Khên Lền một nửa đã bị lũ phá hỏng, nửa còn lại được trưng dụng làm nơi trú chân cho các lực lượng cứu hộ. Song, quá chật chội và thiếu thốn. Hàng ngày, đồ ăn chỉ là mì tôm và nước suối, tối về 70 con người trải chiếu dưới nền nhà sàn nghỉ ngơi. Trên mỗi gương mặt, ngoài sự mệt mỏi là tình thương, tinh thần trách nhiệm trước nỗi đau của người thân, đồng bào.
Thiếu tướng Nguyễn Văn Vượng - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Cảnh sát nhân dân, Bộ Công an cho biết: “Bộ Công an đã quyết định trước mắt hỗ trợ nhanh 2 xã Nhạn Môn và Công Bằng, mỗi xã 10 triệu đồng. Căn cứ vào tình hình cụ thể, nếu xác định có thể cứu được, Bộ Công an sẽ tiếp tục điều động lực lượng lên đây hỗ trợ, nếu không phải xem xét để có phương án khác phù hợp với tình hình. Trước đó, Bộ Công an cũng điều động cán bộ, chiến sĩ lên Khên Lền trực tiếp giúp đỡ bà con, chia sẻ, vận động để bà con nhanh chóng ổn định cuộc sống, khắc phục thảm họa”.
Khắc phục hậu quả bão lũ
Cùng quan điểm trên, Thượng tá Đồng Phúc Bình - Phó Tham mưu trưởng, BCH quân sự tỉnh Bắc Kạn nhấn mạnh: “Lực lượng quân đội đã điều động lên Khên Lền 132 chiến sĩ vừa làm nhiệm vụ giúp dân ổn định, khôi phục cuộc sống, vừa tham gia công tác cứu nạn. Đồng bào rất mong mỏi, hy vọng lực lượng vũ trang: công an và bộ đội sẽ cùng bà con tìm thấy thi thể nạn nhân cuối cùng. Do vậy, chúng tôi đã chuẩn bị đầy đủ quân tư trang cần thiết để ở đây đến cùng với bà con đến khi nào có sự chỉ đạo mới từ cấp trên”.
Bên cạnh lực lượng công an, bộ đội, dân quân tự vệ 10 xã xung quanh Công Bằng cũng được huy động về Khên Lền để hỗ trợ bà con thôn bản. Không quản ngại gian nan, mỗi người sẵn sàng leo bộ 4-5 tiếng đường rừng, núi hiểm trở chỉ với 1 thùng mỳ tôm hay vài kilôgam gạo trên vai, bó rau, túi muối… nhưng tất cả thể hiện sự đùm bọc, nương tựa lẫn nhau trong cơn hoạn nạn. Để rồi, trưa đến, tối về, tất cả chỉ có gói mỳ tôm suông nấu bằng nước suối, cùng ngủ chung trên tấm chiếu, không còn ranh giới giữa chỉ huy hay chiến sĩ, công an hay dân thường, bộ đội hay dân quân tự vệ. Tất cả, cùng chung sức, hướng về Công Bằng, với những bàn tay đầy tình nghĩa, trách nhiệm xoa dịu nỗi mất mát của đồng bào Khên Lền.
Câu hỏi hay tiếng khóc, không ai có thể lý giải, song nó cứ được lặp đi lặp lại trên miệng của cô bé Bàn Thị Thé, con anh Bàn Văn Kiều, 1 trong 3 hộ bị thiệt hại nặng nề nhất trong đợt lũ vừa qua tại thôn Khên Lền, Công Bằng: “Bố mẹ em đang ở đâu?”.
Hộ anh Kiều có 6 nhân khẩu, hai vợ chồng và 4 đứa con. Vào buổi sáng kinh hoàng đó, cả nhà đang chuẩn bị ăn cơm để lên nương rẫy như bao ngày yên ả khác. Song, trong lúc bố mẹ và 2 em đang chuẩn bị cơm nước (1 em được mẹ địu sau lưng và 1 chị lớn), 2 em Bàn Thị Phết và Bàn Thị Thé còn nằm trên giường nô đùa.
Báo ANTĐ phối hợp với công an địa phương trao quà cho em Triệu Thị Tàn (thôn Khên Lền, xã Công Bằng, huyện Pác Nặm, Bắc Kạn) có ông nội, bố, mẹ và em trai đều thiệt mạng
Bỗng đâu sau những tiếng nổ lớn, tiếng đất đá xô ầm ầm như thác 2 chị em không còn biết gì nữa. Chỉ đến khi lực lượng cứu hộ tìm thấy, thì em vẫn chưa qua cơn giật mình. Bàn Thị Phết ,15 tuổi, may mắn, em chỉ bị sức ép làm ngất đi, còn em Phết, bé Thé bị thương trầy xước mặt mũi, chân tay song cũng may mắn thoát khỏi cơn giận dữ của núi rừng trút xuống.
Nhưng, trong sự may mắn đó, em đã vĩnh viễn mất bố, mất mẹ và 2 người chị em. Nước mắt lưng tròng, Thé hiện chỉ còn nói được câu duy nhất: “Bố mẹ em đang ở đâu rồi, em chưa nhìn thấy bố mẹ”. Em lại khóc, nước mắt và nỗi đau xé lòng, nỗi đau của đứa trẻ vẫn đang tuổi ăn, tuổi lớn, giờ đây thành mồ côi. Ai có hỏi, em cũng chỉ lắc đầu, gọi bố mẹ. Hiện 2 em Phết và Thé đang được người chú ruột cưu mang, nuôi nấng. Không gì có thể thay thế được nỗi đau quá lớn so với lứa tuổi của 2 em.
Trong cơn lũ dữ vừa tràn xuống Khên Lền, 2 gia đình đã bị mất bố mẹ, 4 trẻ em bơ vơ, thành mồ côi. Gia đình anh Triệu Văn Nhì cũng có 6 khẩu, ông bà nội và 2 đứa con nhỏ. Trong cái buổi sáng định mệnh với gia đình anh, cả nhà đang ở nhà. Núi ập xuống, 3 người may mắn thoát chết, 3 người đã vĩnh viễn nằm lại đó. Trong đó, có 2 vợ chồng anh và người bố đẻ anh. 2 con nhỏ may mắn như một sự thần kỳ đã thoát chết trong gang tấc mà không hề bị thương. Mẹ anh, bà Trần Thị Máy bị thương nặng, hiện vẫn đang điều trị tại bệnh viện.
Em Triệu Thị Tàn, 16 tuổi, giờ trở thành chỗ dựa, niềm tin cho đứa em gái Triệu Thị Nái 9 tuổi bấu víu. Từ sáng sớm, từ nơi tái định cư, Tàn đã lội suối về bản, về nơi bố mẹ vẫn còn nằm lại đó, với một hy vọng mong manh nhưng cháy bỏng nỗi đau “mong các chú sớm tìm thấy bố mẹ cháu”. Giọng nói của Tàn chợt vỡ òa. Em gái Triệu Thị Nái dường như đã mất hết sức sống, em mềm oặt trên lưng người chú. Khi đặt xuống, người em mềm rũ như tàu lá. Không nói, không khóc lóc, những gì còn đọng lại trên gương mặt non nớt của em là một sự hoảng loạn, thất thần. Nhận tiền và hàng cứu trợ của đoàn công tác Báo ANTĐ, em Triệu Thị Tàn xúc động không nói nên lời.
Đoàn công tác Báo ANTĐ rời Công Bằng trời vẫn rơi nặng hạt, 4 em nhỏ vẫn bơ vơ cạnh đống đổ nát, không ai nói với ai một lời, lầm lũi ra về trong mưa, tâm trạng nặng trĩu khi 9 thi thể bị vùi dưới núi vẫn chưa có mảy may hy vọng kiếm tìm.
Công tác cứu hộ, cứu nạn gặp muôn trùng khó khăn
(ANTĐ) - Ngay tại hiện trường vụ sạt lở, phóng viên Báo ANTĐ đã phỏng vấn nhanh ông Hoàng Ngọc Đường (ảnh) - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Kạn.
- PV: Ông đánh giá như thế nào về thiệt hại của bà con Pác Nặm, đặc biệt là người dân xã Công Bằng trong đợt lũ vừa qua?
- Ông Hoàng Ngọc Đường: Thiệt hại, mất mát của bà con trong đợt lũ vừa xảy ra là vô cùng lớn. Ngoài những thiệt hại về vật chất, nhà cửa, sự thiệt hại về con người không thể đong đếm hết được. Nhất là khi, 9 người dân của thôn Khên Lền, Công Bằng vẫn còn bị vùi lấp dưới đất đá lở, đây là nỗi đau về tinh thần, không những của người dân Công Bằng, mà là nỗi mất mát chung của nhân dân tỉnh Bắc Kạn.
- PV: Vậy công tác cứu trợ, cứu hộ cứu nạn từ phía UBND tỉnh đến thời điểm này cho kết quả ra sao?
- Ông Hoàng Ngọc Đường: Ngay sau khi nhận được tin báo, UBND tỉnh đã trích ngân sách, hỗ trợ bước đầu 3 triệu đồng/nạn nhân. Bên cạnh đó, tính đến ngày 8-7, UBND tỉnh đã huy động hàng trăm cán bộ thuộc các lực lượng công an, bộ đội, dân quân tự vệ… để vào hỗ trợ cho thôn Công Bằng.
Có thể nói, cả Bắc Kạn đang hướng về Pác Nặm, hướng về bà con Công Bằng. Song, cũng cần phải nói, do địa hình hiểm trở, việc đi lại, tiếp tế lương thực, thực phẩm cũng gặp nhiều khó khăn lớn, hơn nữa, đường trơn, dốc, thời tiết lại vẫn mưa không ngớt nên công tác cứu hộ, cứu nạn chưa mang lại kết quả nhiều. Chủ yếu, các lực lượng cứu hộ, cứu nạn trong những ngày qua làm nhiệm vụ giúp đỡ bà con khôi phục cuộc sống, dọn dẹp nhà cửa…
Máy móc không thể đưa vào nơi núi lở, việc cứu nạn hoàn toàn bằng thủ công. Trong khi đó, núi vẫn tiếp tục lở, các lực lượng lại không thể liên lạc được với nhau (thông tin liên lạc vẫn chưa có tín hiệu) chỉ còn cách gõ mõ để thông báo cho nhau. Chúng tôi sẽ cố gắng hết khả năng có thể để trong thời gian sớm nhất đưa thi thể các nạn nhân ra ngoài.
- PV: Tuy nhiên, thực tế cho thấy, việc cứu nạn gặp muôn vàn khó khăn. Trong trường hợp này, có thể thấy, sức người khó chống chọi được với thiên nhiên?
- Ông Hoàng Ngọc Đường: Trong trường hợp này có thể nói đúng như vậy. Việc cứu nạn hoàn toàn bằng đào bới thủ công, máy móc không thể đưa vào đây được, do đó, hết sức khó khăn. Ngày hôm nay, nếu thấy việc cứu nạn bằng thủ công khó có thể mang lại kết quả khả thi, chúng tôi sẽ báo cáo cấp trên, xin ý kiến chỉ đạo và sẽ có phương án khác.
- PV: Ông đánh giá như thế nào về thiệt hại của bà con Pác Nặm, đặc biệt là người dân xã Công Bằng trong đợt lũ vừa qua?
- Ông Hoàng Ngọc Đường: Thiệt hại, mất mát của bà con trong đợt lũ vừa xảy ra là vô cùng lớn. Ngoài những thiệt hại về vật chất, nhà cửa, sự thiệt hại về con người không thể đong đếm hết được. Nhất là khi, 9 người dân của thôn Khên Lền, Công Bằng vẫn còn bị vùi lấp dưới đất đá lở, đây là nỗi đau về tinh thần, không những của người dân Công Bằng, mà là nỗi mất mát chung của nhân dân tỉnh Bắc Kạn.
- PV: Vậy công tác cứu trợ, cứu hộ cứu nạn từ phía UBND tỉnh đến thời điểm này cho kết quả ra sao?
- Ông Hoàng Ngọc Đường: Ngay sau khi nhận được tin báo, UBND tỉnh đã trích ngân sách, hỗ trợ bước đầu 3 triệu đồng/nạn nhân. Bên cạnh đó, tính đến ngày 8-7, UBND tỉnh đã huy động hàng trăm cán bộ thuộc các lực lượng công an, bộ đội, dân quân tự vệ… để vào hỗ trợ cho thôn Công Bằng.
Có thể nói, cả Bắc Kạn đang hướng về Pác Nặm, hướng về bà con Công Bằng. Song, cũng cần phải nói, do địa hình hiểm trở, việc đi lại, tiếp tế lương thực, thực phẩm cũng gặp nhiều khó khăn lớn, hơn nữa, đường trơn, dốc, thời tiết lại vẫn mưa không ngớt nên công tác cứu hộ, cứu nạn chưa mang lại kết quả nhiều. Chủ yếu, các lực lượng cứu hộ, cứu nạn trong những ngày qua làm nhiệm vụ giúp đỡ bà con khôi phục cuộc sống, dọn dẹp nhà cửa…
Máy móc không thể đưa vào nơi núi lở, việc cứu nạn hoàn toàn bằng thủ công. Trong khi đó, núi vẫn tiếp tục lở, các lực lượng lại không thể liên lạc được với nhau (thông tin liên lạc vẫn chưa có tín hiệu) chỉ còn cách gõ mõ để thông báo cho nhau. Chúng tôi sẽ cố gắng hết khả năng có thể để trong thời gian sớm nhất đưa thi thể các nạn nhân ra ngoài.
- PV: Tuy nhiên, thực tế cho thấy, việc cứu nạn gặp muôn vàn khó khăn. Trong trường hợp này, có thể thấy, sức người khó chống chọi được với thiên nhiên?
- Ông Hoàng Ngọc Đường: Trong trường hợp này có thể nói đúng như vậy. Việc cứu nạn hoàn toàn bằng đào bới thủ công, máy móc không thể đưa vào đây được, do đó, hết sức khó khăn. Ngày hôm nay, nếu thấy việc cứu nạn bằng thủ công khó có thể mang lại kết quả khả thi, chúng tôi sẽ báo cáo cấp trên, xin ý kiến chỉ đạo và sẽ có phương án khác.
