Hầu như các chuyên gia đều đưa ra chung một nhận định, các hiện tượng thời tiết nguy hiểm như bão, lũ, lũ quét đang có những biến đổi về quy luật, mức độ ảnh hưởng ngày càng thảm khốc, tần suất càng nhiều nên việc dự báo, cảnh báo sớm và chính xác vô cùng quan trọng.
Thế nhưng theo ông Bùi Minh Tăng, Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Trung ương - thì chúng ta lại đang gặp phải nhiều khó khăn, đó là năng lực, trình độ của con người còn có hạn, mức đầu tư về cơ sở hạ tầng cho các hoạt động theo dõi, dự báo khí tượng thủy văn chưa đồng bộ, thua xa các nước trên thế giới.
Ông Tăng dẫn chứng, về hệ thống các trạm quan trắc, đo đạc khí tượng - cơ sở thu thập dữ liệu để phân tích và đưa ra các nhận định về thời tiết, hiện có 4 loại mà thế giới đang sử dụng là trạm khí tượng mặt đất, các trạm thám không, radar và phao biển. Trong đó, về radar ở Trung Quốc có 101 trạm, Hàn Quốc cũng có 11 trạm, Nhật Bản là 20 trạm thì ở Việt Nam mới chỉ có 5 trạm. Còn về các trạm khí tượng mặt đất, ở tất cả các nước và vùng lãnh thổ đều đã trang bị được trạm đo tự động hoàn toàn hoặc tự động có điều khiển thì ở Việt Nam hiện nay vẫn là các trạm thu thập, quan trắc theo kiểu thủ công.
Do hệ thống radar đặt ở ven bờ chỉ có thể quét được bán kính khoảng 100-200 km nên để cảnh báo bão từ xa, chúng ta đang phải dựa vào ảnh mây vệ tinh thông qua các trạm thám không nước ngoài cung cấp. Bởi vậy, những khó khăn thường gặp trong quá trình dự báo bão của chúng ta là khó xác định chính xác được hướng di chuyển, đường đi của bão, đôi khi cũng dự báo sai cấp độ của bão.
Còn theo ông Trần Văn Sáp, Phó Tổng giám đốc Trung tâm Khí tượng thủy văn Quốc gia thì bên cạnh bão, hiện nay chúng ta còn gặp khó khăn trong dự báo cả các loại hình thời tiết nguy hiểm khác như lốc xoáy, mưa lũ, lũ quét, chỉ riêng dự báo không khí lạnh là đã đạt được độ tin cậy hơn.
Do đó, các chuyên gia đều cho rằng, để nâng cao chất lượng dự báo mưa, bão, lũ đặc biệt là đảm bảo độ chính xác cao, bên cạnh đổi mới cung cách dự báo thì cần có sự quan tâm đầu tư hơn nữa cả về công nghệ, cơ sở hạ tầng phục vụ theo dõi, dự báo khí tượng cũng như nhân lực khí tượng thủy văn.
Theo ông Nguyễn Thế Lương, Trưởng Phòng PCLB, thường trực Ban chỉ đạo PCLB Trung ương, có 2 mục tiêu cần phải thực hiện đó là tăng cường thêm mạng lưới trạm quan trắc khí tượng thủy văn và đầu tư để tự động hóa việc quan trắc, thông tin các dữ liệu về khí tượng để dần thay thế hình thức thu thập, phân tích thủ công, lạc hậu hiện nay.
Về vấn đề này, ông Trần Văn Sáp khẳng định, Bộ TN-MT vừa giao Trung tâm Khí tượng thủy văn Quốc gia triển khai 2 đề án, gồm: “Hiện đại hóa công nghệ dự báo và quan trắc khí tượng thủy văn” và “Chiến lược phát triển ngành khí tượng thủy văn đến năm 2020”. Trong đó, theo chiến lược phát triển thì đến năm 2015, cả nước sẽ có 60% trạm quan trắc tự động, kiện toàn 80% hệ thống radar, đầu tư 100% hệ thống thông tin chất lượng cao... Đây là những dự án cấp bách nhằm hiện đại hóa công tác quan trắc, thu thập dữ liệu, truyền tin… phục vụ yêu cầu dự báo khí tượng thủy văn ngày càng nhanh và chính xác hơn.
Hàng tỷ người bị ảnh hưởng nghiêm trọng do nhiệt độ tăng
Hôm qua, 28-10, tại Hà Nội đã diễn ra hội thảo về nguy cơ biến đổi khí hậu có ảnh hưởng tới sức khỏe của con người. Theo đó, các chuyên gia đều cho rằng, biến đổi khí hậu là mối nguy hiểm tiềm tàng cho sức khỏe của người dân trên toàn thế giới. Nguyên nhân là do nền nhiệt độ chung của toàn cầu sẽ tăng thêm khoảng 2-3 độ C, ảnh hưởng tới sức khỏe của người dân theo 2 hướng.
Theo hướng trực tiếp, nhiệt độ tăng sẽ làm gia tăng tỷ lệ người mắc các loại bệnh truyền nhiễm và bệnh lây qua côn trùng như sốt rét, sốt xuất huyết, do đó tỷ lệ tử vong sẽ tăng lên. Theo các chuyên gia, hậu quả gián tiếp do biến đổi khí hậu mới thực sự nghiêm trọng, vì sẽ tác động vào việc cung cấp lương thực, nước biển và điều kiện vệ sinh dẫn đến suy dinh dưỡng và tiêu chảy.
Phúc Văn