Campuchia: Thủ phạm là virút gây bệnh tay chân miệng?

TT - Các chuyên gia y tế thế giới và Campuchia đã có khám phá quan trọng về căn bệnh lạ đã cướp đi sinh mạng của hàng chục trẻ em tại nước này trong vòng bốn tháng qua.

Người dân Campuchia chờ khám miễn phí tại Bệnh viện Nhi đồng Kantha Bopha ở Phnom Penh ngày 4-7 - Ảnh: Reuters

Theo cập nhật của Bộ Y tế Campuchia và Tổ chức Y tế thế giới (WHO), ít nhất 56 trẻ em Campuchia đã thiệt mạng trên tổng số 74 trường hợp nhiễm bệnh. Còn theo Bệnh viện Nhi đồng Kantha Bopha ở Phnom Penh, trong tổng số 66 trường hợp nhiễm bệnh thì chỉ hai sống sót. Ca tử vong mới nhất xảy ra thứ bảy tuần trước.

Các trẻ thiệt mạng từ 3 tháng đến 11 tuổi, trong đó phần lớn tập trung ở độ tuổi dưới 3. Nhiều trường hợp tử vong trong vòng 24 giờ sau khi được đưa vào các bệnh viện ở Phnom Penh hay phía bắc Siem Reap. “Các biểu hiện ghi nhận được là sốt cao, bị viêm não và vài giờ trước khi tử vong trẻ bị viêm phổi nặng” - bác sĩ nhi khoa Beat Richner của Bệnh viện Kantha Bopha, nơi tiếp nhận 85% ca bệnh nghiêm trọng trên toàn quốc, cho biết.

WHO gọi căn bệnh lạ này bằng cái tên “hội chứng không chẩn đoán được”, bởi nó không giống với những loại bệnh đe dọa châu Á như cúm gia cầm hay Sars, cũng không có dấu hiệu bệnh lây nhiễm.

Nghi ngờ bệnh tay chân miệng

Báo Phnom Penh Post ngày 9-7 cho biết các chuyên gia virút của Viện Pasteur Campuchia đã xét nghiệm 24 mẫu bệnh và phát hiện 15 mẫu có Enterovirus 71 (EV 71), chủng virút gây bệnh tay chân miệng. “Dựa trên kết quả xét nghiệm mới nhất, một tỉ lệ lớn các mẫu bệnh được xét nghiệm dương tính đối với EV 71, loại virút có thể gây các biến chứng nghiêm trọng” - tuyên bố chung của Campuchia và WHO xác nhận. Một số tác nhân gây bệnh khác được tìm thấy là sốt xuất huyết và liên cầu khuẩn lợn (streptococcus suis) - một loại liên cầu khuẩn có khả năng lây sang người.

Tuy nhiên, như Reuters dẫn lời Bộ trưởng Y tế Campuchia Mam Bun Heng cho biết, “việc điều tra vẫn đang tiếp tục, bao gồm sự phù hợp giữa những thông tin dịch tễ và dữ liệu từ phòng thí nghiệm. Chúng tôi hi vọng sẽ đưa ra kết luận trong những ngày tới”. EV 71 là virút không hiếm gặp ở châu Á nhưng theo WHO, nó chưa từng được phát hiện ở Campuchia. Căn bệnh tay chân miệng mà nó gây ra cũng lây lan ở trẻ em nhưng hầu hết bệnh nhân đều hồi phục dù vẫn chưa có cách đặc trị.

Các chuyên gia WHO cũng khẳng định chưa thể đưa ra kết luận vào thời điểm này. “Chúng tôi vẫn đang xem xét khả năng mới, đối chiếu những căn bệnh khác có biểu hiện lâm sàng tương tự nhưng có nguyên nhân gây bệnh khác nhau” - chuyên gia y tế Nima Asgari của WHO tại Campuchia cho biết. Bác sĩ Richer cho rằng việc điều trị sai cũng có thể là nguyên nhân. Ông dẫn chứng tất cả trẻ tử vong đều đã được các thầy lang tư điều trị trước khi đưa vào Bệnh viện Kantha Bopha, còn hai trẻ sống sót là được điều trị hoàn toàn tại bệnh viện này. “Chúng ta vẫn chưa biết cái gì thật sự gây ra biến chứng ở phổi và liệu một độc tố khác cũng đóng vai trò (gây bệnh) hay không” - ông nhấn mạnh.

Trong khi chờ đợi, WHO cảnh báo các phụ huynh nên mang trẻ đến bệnh viện nếu có dấu hiệu bệnh bất thường, sốt cao. “Và tất cả mọi người nên chú ý việc giữ vệ sinh” - Bộ trưởng Mam Bun Heng nói.

Cảnh báo bệnh

Mặc dù chưa có trường hợp mắc bệnh lạ nào được ghi nhận bên ngoài Campuchia, song WHO đã cảnh báo các nước về căn bệnh chết người này. “Chúng tôi đang xem xét các thông tin chi tiết từ các báo cáo của bệnh viện và phân tích tất cả các trường hợp” - phó giám đốc Cơ quan kiểm soát bệnh truyền nhiễm Campuchia Ly Sovann cho biết. Tuy nhiên, giám đốc WHO tại Campuchia nói hiện chưa cần đưa ra khuyến cáo nào cho ngành du lịch.

Thế nhưng, tờ Inquirer Daily của Philippines ngày 9-7 cho biết Cục Giám sát y tế quốc tế và kiểm dịch nước này (BQIHS) đã báo động cho các hãng hàng không là cần theo dõi các hành khách có biểu hiện sốt trên các chuyến bay từ Campuchia. Trong thông báo đến Hãng Cebu Pacific, hãng có ba chuyến bay từ Campuchia mỗi tuần, BQIHS đã khuyến cáo phi hành đoàn là “nếu thấy hành khách bị sốt, hãy báo cho bộ phận kiểm dịch ở sân bay để chuẩn bị”.

Cảnh báo được đưa ra do BQIHS lo ngại các trường hợp bệnh lạ không chỉ có ở miền nam mà còn có ở miền bắc Campuchia. Đến nay Philippines đã đặt ba máy quét nhiệt tại sân bay quốc tế Ninoy Aquino. Ngoài các chuyến bay từ Campuchia, các nhân viên y tế Philippines cũng sẽ giám sát các hành khách nối chuyến từ Việt Nam, Bangkok (Thái Lan) và Hong Kong.

Trước đó, Hong Kong cũng đã khuyến cáo người dân du lịch đến Campuchia nên có sự phòng ngừa trước căn bệnh lạ tại đây, gồm việc giữ vệ sinh cá nhân và thực phẩm, tránh bị muỗi và các loại côn trùng khác cắn. Đến cuối tuần trước có khoảng 150 du khách Hong Kong đang ở Campuchia và 500 người khác chuẩn bị đến nước này.

TRẦN PHƯƠNG

Bộ Y tế khuyến cáo cảnh giác với bệnh lạ ở Campuchia

Cục trưởng Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) Nguyễn Văn Bình cho biết hôm nay 10-7, cơ quan này sẽ có văn bản gửi các địa phương thông báo cảnh giác với bệnh lạ đang xuất hiện ở Campuchia. Theo ông Bình, từ tháng 4-2012 đến nay có trên 60 trẻ em ở miền nam và miền trung Campuchia đã mắc căn bệnh này với các triệu chứng về thần kinh, suy hô hấp và hầu hết bệnh nhân đều tử vong rất nhanh sau khi nhập viện.

Ông Bình cũng cho biết hiện Tổ chức y tế thế giới và cơ quan y tế Campuchia đang phối hợp điều tra nguyên nhân. Hiện chưa rõ căn nguyên gây căn bệnh kể trên, nhưng các xét nghiệm cho thấy một số bệnh nhân có dương tính với virút gây bệnh tay chân miệng EV 71.

LAN ANH