Việc các doanh nghiệp (DN) nhập khẩu xăng dầu đầu mối công khai giá cơ sở chắc chắn sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến thị trường. Đó là việc người tiêu dùng, nhất là các DN sử dụng nhiều nhiên liệu như thép, vận tải... có thể đoán được sắp có đợt điều chỉnh giá mới. Tức giá xăng dầu bán lẻ trong nước sắp tăng hoặc giảm.
Tuy nhiên, theo chuyên gia kinh tế cao cấp Lê Đăng Doanh, thực tế nhìn vào những con số như giá nhập về đến Việt Nam, chi phí kinh doanh, lợi nhuận định mức… mà Petrolimex công bố, người dân bình thường khó có thể hiểu được. Đơn cử định mức chi phí kinh doanh là 600 đồng/lít xăng dầu được Bộ Tài chính ban hành dựa trên cơ sở nào? Với định mức này nhân với lượng xăng dầu bán mỗi ngày thì chi phí kinh doanh của các DN nhập khẩu xăng dầu đầu mối là quá lớn. Hay phí kinh doanh 1.000 đồng cho 1 lít xăng, 500 đồng/lít dầu gồm những khoản gì cần phải được bóc tách chi tiết.
Chúng ta hoàn toàn mong muốn Petrolimex sẽ và các đơn vị kinh doanh xăng dầu khác làm ăn có lãi nhưng phải trên cơ sở kinh doanh có hiệu quả chứ không phải thua lỗ để toàn xã hội gánh chịu. Trong bối cảnh hoạt động theo cơ chế thị trường, các DN phải cạnh tranh nhau để tiết giảm chi phí kinh doanh, chắc chắn không thể 11 DN nhập khẩu xăng dầu đầu mối lại có chung một mức chi phí. Điều đó cho thấy vai trò của các cơ quan quản lý nhà nước cần nâng cao hơn để giám sát chặt chẽ giá xăng dầu.
Hy vọng là với mục tiêu bình ổn giá, Petrolimex sẽ thực hiện nghiêm túc chỉ đạo của Thủ tướng cũng như Bộ Tài chính. Theo yêu cầu của cơ quan quản lý giá, các DN kinh doanh xăng dầu sẽ phải giãn các lần tăng giá bán lẻ. Ngoài ra, khi điều chỉnh giá bán lẻ, DN phải kịp thời gửi thông báo quyết định giá, phương án giải trình tính toán giá bán tới Tổ giám sát liên ngành về giá xăng dầu. Đồng thời thông tin đầy đủ đến các cơ quan thông tấn, báo chí để tuyên truyền cho người dân và xã hội.
LÊ THANH