Bước tiến của nhân loại trong kiểm soát kim loại độc

Petrotimes - 

(Petrotimes) - Đoàn đại biểu từ 140 nước đã thống nhất thông qua hiệp ước ràng buộc pháp lý đầu tiên trên thế giới về việc hạn chế sử dụng thủy ngân - kim loại có ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khỏe con người.

Các nước đã đạt thỏa thuận ký kết một hiệp ước có tính đột phá tại Geneva, Thụy Sĩ, vào ngày 19/1/2013, sau một tuần đàm phán gay gắt nhằm đi đến thống nhất giảm lượng kim loại nặng độc hại này thải ra môi trường.

“Hiệp ước mới nhằm giảm sản xuất và sử dụng thủy ngân, đặc biệt trong các quy trình sản xuất và công nghiệp”- Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ nêu trong một thông cáo. Cũng theo thông cáo, các nước sẽ được yêu cầu ký kết hiệp ước vào tháng 10 tới tại Minamata, Nhật Bản, để vinh danh cư dân thành phố này sau nhiều năm gánh chịu hậu quả từ tình trạng nhiễm độc thủy ngân.

“Việc thỏa thuận hiệp ước về thủy ngân cho thấy tầm quan trọng của chính trị đối với vấn đề môi trường toàn cầu và quyết tâm của các nước muốn cùng nhau tìm giải pháp cho các vấn đề chung trên thế giới”, ông Franz Perrez, trưởng phái đoàn Thụy Sĩ tham gia cuộc đàm phán, phát biểu.

Thủy ngân có trong nhiều sản phẩm, từ công tắc điện, nhiệt kế và bóng đèn tới hợp chất hàn răng và thậm chí cả kem thoa mặt. Những khu khai thác vàng quy mô nhỏ, các nhà máy điện dùng nguyên liệu than, lò luyện kim và nhà máy xi măng thải ra một lượng thủy ngân lớn.

Nhiễm độc thủy ngân nặng ảnh hưởng tới hệ miễn dịch của cơ thể và có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng như rối loạn tâm lý, rụng răng hay các vấn đề trong hệ tiêu hóa, tim mạch và hô hấp. Thủy ngân cũng ảnh hưởng tới sự phát triển của não bộ và hệ thần kinh, gây nguy cơ cao nhất đối với bào thai và trẻ sơ sinh.

Ông Achim Steiner, Phó tổng thư ký Liên Hợp Quốc, giám đốc Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP), đánh giá thỏa thuận ký kết hiệp ước là “một nhiệm vụ rất nặng nề”: “Lượng thủy ngân sử dụng trong cuộc sống rất lớn. Chúng ta đã và đang gây ra một hậu quả khủng khiếp cho thế hệ sau. Thủy ngân tích tụ trong chuỗi thức ăn từ cá. Kim loại độc hại này cũng được thải ra môi trường từ những nhà máy điện dùng nguyên liệu than. Nó đôi khi di chuyển hàng ngàn kilomet. Thủy ngân đã ảnh hưởng tới người Inuit ở Canada giống như những thợ đào vàng trong những mỏ quy mô nhỏ ở miền nam châu Phi”.

Hiệp ước đặt mục tiêu năm 2020 sẽ rút dần thành phần thủy ngân trong một loạt sản phẩm, bao gồm nhiệt kế thủy ngân, thiết bị đo huyết áp, hầu hết các loại pin, công tắc, một số loại đèn huỳnh quang, xà phòng và đồ mỹ phẩm.

Tuy nhiên, hiệp ước vẫn chấp nhận việc sử dụng một số thiết bị đo lớn trong y khoa mà hiện tại chưa có dụng cụ không chứa thủy ngân thay thế.

Trong một động thái gây tranh cãi, ông Tim Kasten, phụ trách bộ phận hóa chất thuộc UNEP, cho biết hiệp ước cũng loại trừ những loại vắc-xin sử dụng thủy ngân làm chất bảo quản bởi nguy cơ từ những loại vắc-xin này được cho là rất nhỏ. Hơn nữa, với các nước phát triển, loại bỏ chất bảo quản thủy ngân cũng có nghĩa là người dân không thể tiếp cận được với vắc-xin.

Nh.Thạch (Theo AFP)