Giữ ổn định giá điện, than
Báo cáo về công tác điều hành giá cả đối với một số mặt hàng và các giải pháp bình ổn giá thời gian qua, Bộ trưởng Vũ Văn Ninh khẳng định, chỉ số giá tháng 2/2010 là bình thường, không đột biến và theo xu hướng biến động giá cả có tính quy luật hàng năm ở nước ta.
Bộ trưởng giải thích: chỉ số giá tiêu dùng tháng 2/2010 tăng 1,96% so với tháng trước, còn so với tháng 12/2009 tăng 3,35%, tương đương với mức tăng chỉ số giá 2 tháng năm trước trong điều kiện kinh tế diễn biến bình thường. Chỉ số giá 2 tháng đầu năm giai đoạn 2003-2009 lần lượt tăng: 3,1%; 4,1%; 3,6%; 3,3%; 3,2%; 6,02% và 1,49%. Trong đó, chỉ số giá tháng 2/2008 và 2/2009 trong điều kiện kinh tế diễn biến không bình thường, năm 2008 lạm phát cao, năm 2009 lại suy giảm kinh tế.
Về việc điều hành giá điện, theo Bộ trưởng Vũ Văn Ninh, điều chỉnh giá điện sẽ làm tăng chỉ số giá tiêu dùng khoảng 0,16%; tác động đến giá thành một số sản phẩm sử dụng nhiều điện từ 0,09-2,28% tùy theo từng ngành. Về đời sống, các hộ sử dụng điện dưới 50KWh/tháng không phải trả thêm tiền vì giá điện 50KWh đầu tiên vẫn giữ ổn định như năm 2009 (chỉ bằng 60% giá thành). Đối với những hộ sử dụng điện từ 51 đến 100KWh/tháng được áp dụng mức giá bằng mức giá thành sản xuất kinh doanh điện bình quân (không có lãi cho ngành điện). Bộ trưởng Vũ Văn Ninh cũng cho biết, giá điện chỉ tăng 1 lần trong năm 2010 và năm tới không điều chỉnh nữa.
Về điều hành giá than, ông cho biết sẽ giữ ổn định giá bán cho sản xuất và tiêu dùng trong nước như năm 2009, chỉ điều chỉnh giá than bán cho sản xuất điện. Như vậy, theo Bộ Tài chính việc điều chỉnh giá than chỉ tác động đến giá điện, không tác động trực tiếp đến giá các mặt hàng khác.
Cần điều chỉnh định mức hao hụt xăng dầu
Chất vấn Bộ trưởng Bộ Tài chính Vũ Văn Ninh, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách Quốc hội Phùng Quốc Hiển đặt vấn đề: Chính phủ có ban hành Nghị định 84 cho phép 11 cơ sở kinh doanh xăng dầu được phép quyết định giá. Nhưng dư luận quan tâm tới cơ sở lớn nhất là Tổng công ty xăng dầu Petrolimex chiếm khoảng 70% thị phần. Mỗi khi Petrolimex tăng giá thì đồng loạt tất cả các công ty khác tăng giá. Mà thời gian vừa qua, mặc dù Petrolimex đã tăng 4 lần nhưng hiện tại vẫn kêu lỗ. Vậy Bộ trưởng cho biết Nghị định 84 có tạo lên tình trạng vừa độc quyền vừa quyết định giá không?” - ông Hiền chất vấn.
Đại biểu Nguyễn Văn Phúc lại bức xúc trước vấn đề kinh doanh xăng dầu liên quan tới cả Bộ Công Thương và Bộ Tài chính. Đó là việc Kiểm toán Nhà nước phát hiện ra một chi tiết là trong kinh doanh xăng dầu ta có định mức cho phép thất thoát ở mức độ nào đấy, đương nhiên thất thoát này tính vào giá thành mà người tiêu dùng phải chịu. Theo Kiểm toán, hiện công nghệ đã thay đổi nên tỷ lệ hao hụt đã không còn như trước, nhưng Tổng công ty xăng dầu Petrolimex vẫn áp dụng định mức thất thoát từ năm 1986. Ông đề nghị Bộ trưởng giải trình rõ: Có đúng trên thực tế Petrolimex vẫn áp dụng định mức hao hụt xăng dầu từ năm 1986 hay không?
Về vấn đề liệu Nghị định 84 có tạo nên tình trạng vừa độc quyền vừa quyết định giá hay không, Bộ trưởng Vũ Văn Ninh giải thích: Nghị định cho phép doanh nghiệp được tự điều chỉnh giá nhưng là điều chỉnh trong phạm vi nhất định và trong khung cho phép chứ không phải tùy thích. Bộ trưởng cho biết: “vừa rồi chúng tôi có kiểm tra thì thấy doanh nghiệp điều chỉnh phù hợp với pháp luật và diễn biến của thị trường”.
Bộ trưởng cũng cho biết, Bộ Tài chính đã ra văn bản yêu cầu các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu đầu mối thực hiện điều chỉnh giá xăng, dầu theo nguyên tắc thị trường có sự quản lý của Nhà nước, khi giá xăng, dầu trên thị trường thế giới giảm cần giảm giá bán kịp thời. Từ nay đến hết tháng 6/2010, doanh nghiệp cần giãn thời gian giữa các lần điều chỉnh, khi chuẩn bị điều chỉnh giá bán thì các doanh nghiệp phải báo cáo trước đầy đủ về cơ sở tăng giá tới Tổ giám sát liên ngành về giá xăng dầu. Đồng thời thông tin đầy đủ đến các cơ quan thông tấn, báo chí để tuyên truyền cho nhân dân biết.
Về câu hỏi của đại biểu Võ Văn Phúc, Bộ trưởng Bộ Tài chính cho biết vấn đề liên quan tới Bộ Công Thương nên đề nghị Bộ trưởng Bộ Công Thương trả lời. Về phần mình, Bộ trưởng Bộ Công Thương lại cho biết Bộ Thương mại trước đây và hiện nay là Bộ Công Thương không ban hành quy định về định mức hao hụt trong kinh doanh xăng dầu. Định mức đó là định mức kinh tế kỹ thuật do Ủy ban Kế hoạch Nhà nước trước đây nay là Bộ Kế hoạch Đầu tư ban hành.
Tuy nhiên, ông khẳng định chắc chắn, từ khi áp dụng công nghệ tiên tiến thì mức hao hụt xăng dầu có giảm. Song định mức giảm đó có được thể hiện trong những quy định mới hay không thì Bộ trưởng Bộ Công Thương xin được báo cáo lại sau vì chưa kiểm tra được.
Chốt lại về vấn đề này, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Kiên đề nghị Bộ Công Thương cần nghiên cứu rà soát, nắm bắt để đưa ra định mức phù hợp với hiện tại./.