Một bị cáo bị truy nã bỗng dưng xuất hiện tại phiên xử. Lý ra tòa phải báo cho cơ quan điều tra đến để bắt theo lệnh truy nã. Tòa này đã không làm như vậy mà bắt bị cáo vào xử luôn. Vì không hề hay biết chuyện này nên cơ quan điều tra vẫn tiếp tục lùng tìm. Đến khi bắt được người (do bị án được tạm hoãn thi hành án) thì mới ngã ngửa chuyện trên.
Rõ ràng thiếu sự phối hợp của tòa đã làm vụ án đơn giản trở nên phức tạp và tốn nhiều công sức của các cơ quan khác.
Trộm sắt nhà máy
Theo hồ sơ, chiều ngày 19-5-2008, L. cùng một người bạn đến một nhà máy xi măng thăm một người bạn khác. Lâu ngày gặp lại, hai bên tay bắt mặt mừng rồi kéo nhau ra quán nhậu. Ngồi được một lát, thấy nhậu bộ tam không đã nên cả nhóm kéo thêm một người bạn nữa đến cho đủ bộ tứ.
Tàn cuộc, cả bốn người kéo nhau vào phòng trọ qua đêm. Tuy nhiên, đến khoảng 2 giờ sáng thì nhóm ba người bạn của L. ra về. Thay vì về nhà thì cả ba lại đến… nhà máy để lấy nón bảo hiểm. Ngó nghiêng một lát, cả ba thấy có nhiều tấm thép chất ở đây nên sinh tà ý, hè nhau khiêng ra ngoài. Bảo vệ nhà máy phát hiện chộp tại trận. Cả ba bị Công an huyện Bình Long (Bình Phước) khởi tố về tội trộm cắp tài sản.
Sau đó, VKS huyện Bình Long đã cho L. tại ngoại, cấm đi khỏi nơi cư trú chờ ngày tòa xử.
Xử mà không báo
Thế nhưng tới ngày xử thì L. không đến tòa theo giấy triệu tập. Vì vậy, TAND huyện đã ra lệnh bắt tạm giam L. Tuy nhiên, lúc này L. đã rời khỏi nơi cư trú nên công an không thể thực hiện lệnh của tòa. Tòa gửi công văn đề nghị công an huyện ra lệnh truy nã và được nơi đây đáp ứng.
Trong lúc công an đang truy lùng L. để bắt theo lệnh truy nã thì ngày 29-4-2009, TAND huyện Bình Long mở phiên tòa xét xử các bị cáo còn lại trong vụ án trộm cắp tài sản nói trên.
Tại phiên xử này, như từ dưới đất ngoi lên, L. lù lù xuất hiện. Nhìn thấy bị cáo, tòa tóm luôn, bắt L. đứng vào vành móng ngựa rồi tuyên phạt cho tám tháng tù.
Sau đó, TAND huyện đã ủy thác cho TAND huyện Lộc Ninh (cùng tỉnh Bình Phước, nơi L. tạm trú) thi hành bản án nói trên. Gần bốn tháng sau, L. được TAND huyện Lộc Ninh cho hoãn thi hành án trong thời hạn sáu tháng.
Ngày 24-2-2010, khi đang ăn tết ở quê thì L. bị Công an huyện Quỳ Hợp (Nghệ An) bắt theo lệnh truy nã và thông báo cho Công an huyện Bình Long biết việc này. Lúc này, Công an huyện Bình Long sang tòa báo tin để tòa tiện lên lịch xét xử thì mới té ngửa ra rằng tòa đã xử vụ án từ… chín tháng trước và L. đang được hoãn thi hành án.
Trước sự cố này, ngày 25-2, Công an huyện Bình Long đành phải nhắn cho Công an huyện Quỳ Hợp thả ngay L. ra. Phần mình, Công an huyện Bình Long phải ra lệnh đình nã cho đúng luật...
Xét xử sai trình tự tố tụng
Khi tòa đưa vụ án ra xét xử với hai bị cáo còn lại trong vụ án thì không thể xét xử thêm L. cho dù người này đã có mặt tại phiên xử. Nếu làm đúng thủ tục tố tụng thì khi thấy L. có mặt tại tòa thì bằng cách nào đó tòa phải thông báo cho cơ quan điều tra bắt giữ theo lệnh truy nã. Sau đó, cơ quan công an ra quyết định đình nã và thực hiện các thủ tục cần thiết để xét xử riêng chứ không thể gộp chung như tòa này đã làm.
Luật sư TRẦN CÔNG LY TAO, Đoàn Luật sư TP.HCM
TIẾN HIỂU