Bàn về ủy quyền và ủy quyền lại_Phần 1

Saga.vn - 

www.SAGA.vn - Gần đây, trong buổi tọa đàm, góp ý Dự thảo 1.6 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Dân sự 2005 (BLDS) do Bộ Tư pháp tổ chức, nhiều ý kiến đã yêu cầu sửa đổi lại quy định về ủy quyền và ủy quyền lại đối với pháp nhân. Bài này chia sẻ một số trao đổi từ góc độ thực tiễn vận dụng các quy định pháp luật liên quan đến vấn đề này, gồm việc ủy quyền lại trong nội bộ pháp nhân và ủy quyền lại của pháp nhân cho một pháp nhân khác.

Quy định của pháp luật đối với đại diện và ủy quyền

Về đại diện, BLDS quy định về đại diện dưới nhiều góc độ. Đối với pháp nhân, Điều 91 BLDS quy định đại diện của pháp nhân có thể là đại diện theo pháp luật hoặc đại diện theo ủy quyền. Pháp nhân là một tổ chức, để ra quyết định, tổ chức đó phải thông qua một người cụ thể được pháp luật quy định có quyền đại diện, hành xử nhân danh cả tổ chức. Khi người đó không trực tiếp thực thi quyền đại diện, mà giao lại quyền đó cho một người khác, ta có đại diện theo ủy quyền của pháp nhân.

Việc ủy quyền lại, theo Điều 143 và Điều 583 BLDS, việc pháp nhân được ủy quyền ủy quyền lại cho người thứ ba là có thể, tuy nhiên phải đáp ứng các điều kiện nhất định.

Thứ nhất, việc ủy quyền lại phải được bên ủy quyền (ban đầu) đồng ý hoặc pháp luật có quy định.

Thứ hai, hình thức hợp đồng ủy quyền lại phù hợp với hình thức của hợp đồng ủy quyền ban đầu.

Thứ ba, phạm vi ủy quyền lại không vượt quá phạm vi ủy quyền ban đầu.Vì bản chất của ủy quyền không làm thay đổi chủ thể trong giao dịch, từ quy định của Điều 586 BLDS có thể hiểu rằng ngay cả khi ủy quyền lại, bên ủy quyền ban đầu vẫn phải chịu trách nhiệm về cam kết do bên được ủy quyền thực hiện trong phạm vi ủy quyền (kể cả việc “thực hiện” thông qua con đường ủy quyền lại).

Với doanh nhân, quy định về đại diện và ủy quyền chủ yếu có ý nghĩa đối với hai nhóm quan hệ, nhóm quan hệ bên trong pháp nhân (tạm gọi là “quan hệ tổ chức”) và nhóm quan hệ bên ngoài pháp nhân (tạm gọi là “quan hệ giao dịch”).

Ở nhóm quan hệ tổ chức, việc ủy quyền (và ủy quyền lại) liên quan đến yêu cầu quản lý, điều hành nội bộ pháp nhân.

Ở nhóm quan hệ giao dịch, ủy quyền và ủy quyền lại liên quan đến giao dịch trong đó pháp nhân ủy quyền hoặc được ủy quyền.

Như thế, đối với việc ủy quyền trong nhóm quan hệ bên ngoài pháp nhân, sẽ không có sự thay đổi chủ thể tham gia giao dịch với bên thứ ba. Nếu sự “ủy quyền” này mà dẫn đến thay đổi chủ thể tham gia giao dịch với bên thứ ba, thì không phải là ủy quyền nữa, mà là chuyển giao. Theo đó, các quy định của BLDS về chuyển giao quyền yêu cầu và chuyển giao nghĩa vụ dân sự (từ Điều 309 đến Điều 317 BLDS) sẽ được áp dụng.

BÙI NGỌC HỒNG - Luật sư thành viên Công ty Luật Indochine Counsel

(Còn tiếp)

Tin mới