Giữa lúc cuộc chiến tranh của Mỹ tiến hành ở Việt Nam đang đạt tới đỉnh cao của tính khốc liệt và cũng là lúc phong trào chống chiến tranh phát triển mạnh mẽ trên thế giới và ngay trong lòng nước Mỹ, ngày 8/2 vị giáo chủ của Tòa thánh Vatican đã gửi thư (đây là bức thư thứ ba) đến Chủ tịch Hồ Chí Minh “tỏ ý muốn sớm có giải pháp hòa bình ở Việt Nam”.
Đồng thời, cũng trong ngày 8/2 Tổng thống Mỹ thông qua sứ quán Việt Nam tại Liên Xô chuyển tới Chủ tịch Hồ Chí Minh một bức thư nêu ra những khả năng và điều kiện để Mỹ bàn đến việc chấm dứt chiến tranh ở Việt Nam .
Sau cuộc họp của Bộ Chính trị, bức điện của Bác trả lời Giáo hoàng được công bố trên báo “Nhân Dân” ngày 14/2/1967 trong đó đưa ra thông điệp: “Nhân dân Việt Nam rất yêu chuộng hòa bình để xây dựng đất nước trong độc lập và tự do...” nhưng “Để bảo vệ độc lập và hòa bình, nhân dân Việt Nam kiên quyết chống xâm lược và tin chắc rằng chính nghĩa nhất định thắng”.
Bức thư cũng bày tỏ lòng trân trọng đối với thiện chí của Giáo hoàng: “Tôi mong Ngài vì nhân đạo và công bằng hãy dùng ảnh hưởng của mình, đòi nhà cầm quyền Mỹ tôn trọng những quyền dân tộc cơ bản của nhân dân Việt Nam là hòa bình, độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ như Hiệp đình Giơnevơ năm 1954 về Việt Nam đã xác nhận”
Còn bức thư trả lời Tổng thống Mỹ được gửi đi ngày 15/2/1967 và được công bố trên báo “Nhân Dân” ngày 22/3/1967. Trong thư Bác đã xác nhận là ngày 10/2 đã nhận được thư của Tổng thống L.B.Johnson và tỏ rõ quan điểm kiên định: “Nước Việt Nam cách xa nước Mỹ hàng vạn dặm. Nhân dân Việt Nam không hề động chạm đến nước Mỹ. Nhưng... Chính phủ Mỹ đã không ngừng can thiệp vào Việt Nam gây ra và mở rộng chiến tranh xâm lược miền Nam Việt Nam nhằm chia cắt lâu dài nước Việt Nam...
Từ hơn hai năm nay Chính phủ Mỹ còn dùng không quân và hải quân đánh phá nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, một nước độc lập, có chủ quyền. Chính phủ Mỹ đã phạm tội ác chiến tranh, phá hoại hòa bình và chống lại loài người...
Nhân dân Việt Nam chúng tôi rất thiết tha với độc lập, tự do và hòa bình. Nhưng trước sự xâm lược của Mỹ, nhân dân Việt Nam đoàn kết một lòng, không sự hy sinh, gian khổ đã đứng lên kháng chiến và kiên quyết kháng chiến đến khi giành được độc lập thật sự và hòa bình chân chính...
Chính phủ Mỹ đã gây chiến tranh xâm lược thì con đường đưa đến hòa bình ở Việt Nam là Mỹ phải chấm dứt xâm lược... Nhân dân Việt Nam quyết không khuất phục trước vũ lực và quyết không nói chuyện trước sự đe dọa của bom đạn. Sự nghiệp của chúng tôi là chính nghĩa. Mong Chính phủ Mỹ hãy hành động theo lẽ phải”.
Tuy nhiên, điều đáng nói là ngày 14/2/1967, đích thân Johnson đã ra lệnh ném bom trở lại miền Bắc Việt Nam một cách dữ dội cùng ngày với việc công bố nội dung điện trả lời Giáo hoàng và 1 ngày trước khi Chủ tịch Hồ Chí Minh trả lời thư Tổng thống Mỹ (!?).
X&N