An toàn thực phẩm tại các siêu thị: Bàn đến bao giờ?

Thực phẩm kém chất lượng xuất hiện tại siêu thị không phải là chuyện mới. Từ những "anh cả" như Metro, Big C đến hệ thống siêu thị cấp 2 - 3 cứ thanh, kiểm tra "sờ" đâu là ra sai phạm đó.

Người tiêu dùng hoang mang, bản thân một số thành viên trong Ban chỉ đạo vệ sinh an toàn thực phẩm của thành phố trực tiếp kiểm tra đôi lúc cũng phải lắc đầu.

Lý thuyết và thực tế

TS Lê Anh Tuấn - Giám đốc Sở Y tế, Trưởng Ban chỉ đạo vệ sinh an toàn thực phẩm của thành phố cho biết: siêu thị là kênh phân phối nên phải đảm bảo đầy đủ các điều kiện kinh doanh mới được giấy phép như kho bảo quản, dàn lạnh bảo quản tại khu vực bán hàng...

Tuy nhiên, dù có chặt chẽ đến mấy thì việc kiểm soát chất lượng thực phẩm hiện nay vẫn... tùy tâm theo siêu thị. "Đáp ứng yêu cầu để được cấp giấy phép là câu chuyện hoàn toàn khác với việc thực thi trên thực tế. Siêu thị có chấp hành hay không lại là chuyện khác, không có cơ quan nào giám sát, ngoại trừ các đợt kiểm tra đột xuất của cơ quan chức năng như Quản lý thị trường và Ban chỉ đạo VSATTP TP". Tuy nhiên, chỉ với 1 buổi kiểm tra vào cuối tuần thì từ Tết Nguyên đán đến nay, chưa một siêu thị nào trên địa bàn được "đón" thanh tra.

Dù có chặt chẽ đến mấy thì việc kiểm soát chất lượng thực phẩm hiện nay vẫn... tùy tâm theo siêu thị.

Chưa hết, chính sự bất cập trong chính sách khiến cho các siêu thị vô tư lách. Do chưa có quy định bắt buộc, nhiều mặt hàng thực phẩm, hoa quả tươi đóng gói ngay tại siêu thị không cần dán nhãn ngày sản xuất, đóng gói, thậm chí là hạn sử dụng. "Nghị định 89/2006/NĐ-CP về nhãn hàng hóa có nêu, hàng hóa là thực phẩm tươi sống, thực phẩm chế biến không có bao bì và bán trực tiếp cho người tiêu dùng không bắt buộc phải ghi nhãn. Do đó, việc siêu thị "chia nhỏ" hàng tươi sống để bán mà không ghi nhãn là không trái quy định. Biết là bất cập nhưng không thể xử lý được. Nếu phát hiện ra, chúng tôi chỉ nhắc nhở siêu thị nên công bố thông tin rõ ràng, đầy đủ bao nhiêu thì tốt bấy nhiêu. Điều này chỉ tốt hơn cho họ mà thôi" - một thành viên trong Ban chỉ đạo VSATTP TP cho biết.

Thiếu những khuyến cáo

Đề cập vấn đề đảm bảo VSATTP tại các siêu thị, GS Bùi Minh Đức - Phó Chủ tịch Hội khoa học An toàn thực phẩm cho biết: Đây không phải là việc quá khó nhưng phải thực hiện rất công phu và cẩn thận. Hầu hết các sản phẩm thực phẩm đều được bao phim, đóng gói hút chân không và bảo quản có điều kiện, trong tủ kính hoặc ngăn lạnh. Nếu bao bì không nguyên vẹn thì vi khuẩn dễ dàng xâm nhập và phá hủy từ bên trong mà mắt thường rất khó phát hiện. GS Đức thừa nhận, siêu thị vẫn còn thiếu những khuyến cáo cần thiết với khách hàng. "Với sản phẩm như giò lụa, thịt nguội... bảo quản trong điều kiện thường khác với điều kiện lạnh. Nếu mua sản phẩm được bảo quản ở điều kiện thường mà về nhà cho vào tủ lạnh thì rất tốt. Thế nhưng, ngược lại thì vô cùng nguy hiểm. Thực phẩm đã được cho vào ngăn lạnh mà chỉ cần để ngoài vài tiếng, tối đa nửa ngày là đã tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập, càng đóng gói, bao bọc kỹ thì quá trình phân hủy lại càng nhanh. Trong điều kiện thời tiết nóng ẩm như miền Bắc, đây thực sự là nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng thực phẩm, nhất là trong những ngày nắng nóng sắp tới". Vì vậy, theo GS Đức, một thao tác rất đơn giản nhưng hiện rất ít siêu thị thực hiện. Đó là khuyến cáo khách hàng nên tìm đến quầy thực phẩm cuối cùng trước khi rời siêu thị. Cẩn thận hơn nữa là việc bổ sung thêm điều kiện bảo quản lạnh trên bao bì.

Ở góc độ bảo vệ người tiêu dùng, bà Vũ Thị Bạch Nga - Trưởng ban Bảo vệ người tiêu dùng (Bộ Công Thương) lại khuyến cáo: "Hàng hóa trong siêu thị vốn được tiếng về ATVSTP hơn ngoài chợ nhưng người tiêu dùng vẫn không nên chủ quan, mất cảnh giác. Quan niệm cho rằng siêu thị buôn bán hàng chuẩn không phải lúc nào cũng luôn luôn đúng. Tốt nhất khi cơ quan chức năng chưa kịp vào cuộc thì người tiêu dùng phải biết tự bảo vệ, không nên mua những sản phẩm không ghi hạn sử dụng hay hạn dùng bị mờ, không rõ nguồn gốc, xuất xứ...".

Hạnh My

Tin mới